Sve hladnije zime u SAD

Korejski klimatolozi ustanovili su da je vinovnik neobično hladnih zima u SAD, Kanadi i pojedinim zemljama Azije — ruski Arktik, odnosno topljenje lednika i povećanje temperature mora koji su doveli do promene sistema vetrova iznad dve kote Severnog ledenog okeana.

Uzrok neobično hladnih zima na severnoj Zemljinoj polulopti poslednjih godina nisu globalne klimatske promene nego dva različita uzroka — topljenje lednika u Karskom i Barencovom moru, kada je reč o Aziji, i u Čukotskom i Istočnom sibirskom moru, kada je reč o Novom svetu, saopštili su klimatolozi u časopisu „Nejčer geosajens“.

Poslednje dve-tri godine, sever Sjedinjenih Američkih Država i jug Kanade preživljavaju neuobičajeno hladne zime s obilnim snegovima i veoma niskim temperaturama, koje ne samo što su izazvale masovnu nelagodu nego su primorali grejne kompanije da isprazne rezerve prirodnog gasa, pa čak i usporile rast ekonomije. Slična situacija desila se i na severu Azije.

Čihun Čon sa Nacionalnog univerziteta Čonam u Koreji i njegove kolege došli su do zaključka da ove anomalije potiču od dva različita procesa na ruskom Arktiku.

Kako objašnjavaju naučnici, najprimetnije posledice globalnog otopljavanja mogu se videti na Arktiku, gde su prosečne letnje temperature već porasle za nekoliko stepeni za svega pola veka. Taj rast temperatura izaziva ozbiljne promene u funkcionisanju globalnog klimatskog sistema.

Izučavajući satelitske podatke i analize sa Zemlje o klimatskim promenama Arktika za poslednjih 20-25 godina, Čon i njegove kolege su otkrili da je globalno otopljavanje najviše uticalo na oblasti na severu: Barencovo i Karsko more u jednom, a Istočno sibirsko i Čukotsko more u drugom slučaju.

Oslobađanje velikih površina ovih mora od leda i njihovo zagrevanje, kako pokazuju proračuni korejskih klimatologa, dovelo je do promene velikih razmera u sistemu vetrova nad severnim regionima Azije i Amerike. Rezultat toga su dva snažna anticiklona iznad zapadnog i istočnog ruskog Arktika, zahvaljujući kojima se hladne vazdušne mase prenose ka teritoriji Severne Azije i Severa Amerike.

Kako se nadaju naučnici, proučavanje ovih anticiklona pomoći će da se u budućnosti predvide posebno hladne nedelje tokom zime u ovim regionima i da se ljudi na vreme pripreme za njih.