Srbski kriminalci najveći dileri ukradenih slika

Volfgang Gober, dugogodišnji načelnik austrijske policije koji vodi specijalizovani tim za otkrivanje ukradenih slika i hapšenje kradljivaca umjetnina, kaže za „Blic“ da nije slučajan podatak da su slike Pabla Pikasa i Pola Sezana, vrijedne stotine miliona evra, otkrivene u Srbiji.
“Mi smo u nekoliko navrata otkrivali da u nelegalnom otkupu ukradenih slika učestvuju ljudi porijeklom iz Srbije. Izuzetno su dobro povezani sa svim kriminalnim strukturama, rade zajedno sa Albancima i Hrvatima i uigrali su cio sistem - od krađe umjetnina do njihove prodaje. Bave se i otkupom i švercom ukradenih slika, pa umjetnine prenose iz jedne zemlje u drugu i onda ih prodaju”, objašnjava Gober.
Austrijski načelnik otkriva i da je zajedno sa kolegom iz Švajcarske, detektivom Elisom, sarađivao sa policijom u Srbiji i da je ukazivao na švercere ukradenih slika.
“Raduju me ova hapšenja, znači da dobro radimo svoj posao. Međutim, sumnjamo da su uhapšeni u Srbiji imali saradnike u Evropi i njih treba uhapsiti. Potrebno je sprečiti i šverc ukradenih slika na Kosovo, odakle se dalje prenose u Albaniju, Rusiju, ili ih prodaju bogatim šeicima. Srbska policija mora odlučnije da istraži privatne kolekcije bogataša, u kojima se, kako mi sumnjamo, nalaze neke ukradene slike”, dodaje Gober, ne želeći da otkriva o kojim slikama je riječ.
Danijel Trajković, jedan od beogradskih kolekcionara umjetničkih slika, ističe da je vrlo malo ukradenih slika savremene umjetnosti, već su to obično slike iz predratnog perioda, to jest umjetnika koji više nisu živi.
“U našoj kolekciji nalaze se slike od 1960. godine do danas. U ovom periodu nema falsifikata i ukradenih slika, ali je problem u umjetninama iz 30-ih godina, gdje se lopovima i falsifikatorima isplati ulazak u takav rizik. Zarade na tome nisu velike i, obično, srbski lopovi, oni manje iskusni, ne umiju da prepoznaju koliko mogu da zarade na pojedinim slikama”, objašnjava Trajković.
Predrag Živković, jedan od najvećih privatnih kolekcionara slika u Srbiji, kaže za „Blic“ da je i sam nekoliko puta dobio ponudu za otkup „sumnjivih umjetnina“.
“Pozvali su me dva puta telefonom i pitali da li me interesuju slike poznatih svetskih i srbskih autora, koje mogu da dobijem po daleko nižoj cijeni. Svaki put sam prijavio policiji pozive. Ipak, čini mi se da lopovi u Srbiji teško prodaju ukradene slike, to više interesuje gastarbajtere i strance, koji „zlatom“ plaćaju ukradena remek-djela. Srbi su u ovom poslu, kako pretpostavljam, samo izvršioci i organizatori krađe, a onda se drugi bave prodajom”, kaže Živković.

Tri najveće krađe slika u Srbiji

U oktobru 2000. godine iz Doma Narodne skupštine, tokom petooktobarskih demonstracija nestale su slike sa potpisom Petra Lubarde, Milana Konjovića, Petra Dobrovića, Mila Milunovića, Milana Kečića, Zlatka Price, Boška Karanovića, Zore Petrović, Nikole Graovca, Branka Šotre, Milića od Mačve... Na sajtu MUP-a i danas stoji da nedostaje još 55 slika.
Sredinom 2001. iz zgrade „Apatinske pivare“ u noći između 19. i 20. maja odneseno je 10 umjetničkih djela velikih srbskih slikara, među kojima su ulja Milana Konjovića, Stojana Aralice, Petra Lubarde, Miće Popovića, Nikole Graovca i Save Stojkova. Šest „apatinskih“ slika je pronađeno, ali četiri još nisu.
Januara 2006. iz Muzeja Novog Sada ukradene su umjetničke slike: „Portret oca“, pripisan Rembrantu, slika „Seneka“, pripisana Rubensu, „Pejzaž sa pecarošem“ Pjera Frančeska Mole i „Glava Hrista“, djelo nepoznatog holandskog ili njemačkog autora iz 16. vijeka.