Vojvođanski premijer preporučuje sklapanje bračnih ugovora

NOVI SAD – Vojvođanski premijer Bojan Pajtić smatra da postoje mnogobrojne prednosti sklapanja bračnoimovinskog, odnosno bračnog ugovora između verenika i verenica i muževa i žena, a to je zaključio u svojoj doktorskoj disertaciji koja je stavljena na uvid javnosti i otvorena za kritičke primedbe do 20. aprila ove godine na sajtu Univerziteta u Novom Sadu. Pajtić, kome predstoji odbrana te disertacije o bračnom imovinskom ugovoru na Pravnom fakultetu u Novom Sadu (gde je diplomirao i magistrirao) – napisao je u disertaciji i više primera takvih ugovora. On napominje da su bračni ugovori nakon više od šest decenija ponovo uvedeni u naš pravni sistem 2005. s donošenjem Porodičnog zakona i da ih je pogrešno nazivati "predbračnim ugovorima".

– Ugovor predstavlja odraz zrelosti verenika ili bračnih drugova i njihove rešenosti da odagnaju potencijalne nesuglasice imovinskog karaktera, koje se u braku mogu pojaviti. Tako se povećava stabilnost jedne bračne zajednice i, nema sumnje, smanjuje broj razvoda. Ukoliko bi, međutim, bilo razvoda braka, zaključeni bračni ugovor može poštedeti supružnike mučnog licitiranja i dugotrajnog sporenja o tome koliki i koji deo zajedničke imovine treba da pripadne jednom, a koji deo drugom bračnom drugu. Takvo sporenje (u okviru parnica za deobu bračne tekovine) neminovno sa sobom nosi visoke sudske troškove, a i znatno pogoršava odnose bivših supružnika – napisao je Pajtić. Ti ugovori su "popularni" u zapadnoevropskim zemljama, poput Francuske, Nemačke i Austrije i zbog toga što, kako napominje Pajtić, oni supružnici koji imaju decu iz prethodnog braka žele da obezbede njihov materijalni status. S porastom broja razvoda brakova, kao planetarnim trendom, kako primećuje Pajtić, raste i broj zaključenih sporazuma o imovinskom režimu u bračnoj zajednici. On navodi i podatak Republičkog zavoda za statistiku da su u Vojvodini 2005. godine na 1.000 zaključenih brakova bila 204 razvoda.

Mali interes verenika i supružnika za zaključenje bračnih ugovora Bojan Pajtić tumači time što su slabo informisani o tom pravnom poslu, a postoji i predstava u javnosti po kojoj takve ugovore po pravilu sklapaju izuzetno imućni pojedinci da bi zaštitili svoju imovinu od siromašnijeg supružnika.

Istraživanje Nevene Petrušić i Andrijane Čović govori da je u Opštinskom sudu u Novom Sadu od početka primene Porodičnog zakona pa do aprila 2006. godine zaključeno samo 15 bračnih ugovora, pri čemu je otprilike jednak broj tih pravnih poslova zaključen pre samog sklapanja braka i u toku braka.

Ko sklapa bračne ugovore u Novom Sadu?

U Opštinskom sudu u Novom Sadu godišnje bude overeno desetak bračnih ugovora, izjavila je za GL sudija Olivera Pejak-Prokeš, specijalizovana za rešavanje sporova iz porodičnopravnih odnosa. "Obično se za bračne ugovore odlučuju mlađi imućniji parovi jer žele da, pre nego što stupe u brak, izbegnu kasnije eventualne nedoumice o tome koliki je čiji doprinos u sticanju imovine – lokala, stanova, automobila i drugog. Ali, imali smo i nekoliko parova od 60 do 70 godina koji su zaključili bračne ugovore. Većina ih je već ranije bila u braku, imaju i odraslu decu, pa su hteli da u brak uđu s raščišćenim imovinskim odnosima, da sebe i svoje potomke zaštite od eventualnih parnica u budućnosti. S druge strane, možda im je u tim godinama prijatnije i lepše da imovinu rasporede u bračnom ugovoru nego da sačinjavaju testament", rekla nam je sudija Olivera Pejak-Prokeš.