eUprava na Pravnom fakultetu BL

    Koliki je značaj svemu ovome vidi se i na primjeru Finske koja je u svom Ustavu razvila koncept ‘’prava na dobru upravu’’. Termin "dobra uprava" podrazumjeva postizanje efikasnosti birokratije, odnosno optimizovanje rada uprave na način da se sačuvaju prava građana. Dobra uprava danas funkcioniše preko umreženihn pravnih baza podataka, odnosno automatizovane administracije što predstavlja suštinu eUprave.
    Na Pravnnom fakultetu Splitskog Univerziteta studenti već imaju predmet eUprava. Cilj ovoga predmeta je osposobljavanje polaznika studija za shvatanje i usvajanje eUprave, odnosno eVlade kao nove koncepcije uprave koja je prihvaćena u mnogim, naročito razvijenim, zemljama.
   S obzirom da je tendencija razvoja društva u sferi javne uprave upravo uvođenje eUprave, smatram da bi bilo korisno, prije svega za studente Pravnog fakulteta Univerziteta u Banjoj Luci uvođenje kao izbornog, ovog nastavnog predmeta na četvrtu godinu studija. Na taj način Pravni fakultet bi se zaista pokazao kao jedan od nosećih stubova u razvoju društva i omogućio svojim studentima da se lakše zaposle kao već kvalifikovani kadrovi za predstojeće reforme. Korist naše Republike bi bila višestruka. Osim što ne bi morala da uvozi kadrove i povjerava im ove prilično osjetljive poslove, RS bi dobila posvećene i vioko stručne kadrove. Ekonomski rentabilnije, bezbjednosno sigurnije i kvalitet usluge, mislim da su dobra preporuka i za RS da podrži svojim kapacitetima ovaj projekat.

    eUprava bi služila građanima za prijavu poreza, pomoć u traženju posla, lična dokumenta (pasoš, lična karta i vozačka dozvola), registracija automobila, prijave policiji (npr: krađe), izvodi iz matičnih knjiga, zdravstveni servisi (što je u Velikoj Britaniji odbijeno) itd. Takođe, unapredila bi razvoj modela direktne demokratije jer bi građani i njihovi predstavnici komunicirali putem web strane i epošte, između građana i vlade bi se razvijala interaktivna komunikacija, kontrola politike i jačala aktivnosti javnih službenika. Postojala bi mogućnost neposredne reakcije gradana na predloge vlade, itd.

    Ono što je sporno jeste kako ostvariti prvi od principa eUprave, tj. priznanje osnovnih prava i sloboda u sajber prostoru, ako znamo da je jedan od uslova za uvođenje eUprave postojanje elektronskog registra gradana. Ovja registar u cilju pouzdane indentifikacije podrazumjeva upotrebu biometrijskih dokumenata koji su od strane vodeće svjetske agencija za ovu oblast – Future of identity in the Information society, ocjenjeni kao dokumenti visokog rizka zbog podložnosti ‘’hakovanju’’ baze i krađi indentiteta.
I da ne dođe do krađe, objedinjavanje svih podatak na jednom mjestu predstavlja atak na privatnost, zbog čega je propao, odbačen, sličan projekat u Britaniji.
    Osim povrede prava na privatnost, dolazi do povrede vjerskih prava Pravoslavnim vjernicima.
Zbog izuzetnog značaja uvođenja eUprave koju Evropska Unija očekuje od svih svojih članica, a istovremeno izražene delikatnosti čitavog projekta, smatram da bi bilo korisno da studenti pravnog fakulteta kao najpozvaniji, spremno dočekaju ovu obavezu koja je pred nama.