Vojna istorija pod zaštitom

I Pančevci su dobili nov spomenik kulture. To je Istorijski arhiv, koji se nalazi u povelikoj staroj zgradi u Nemanjinoj ulici broj 7. Zdanje u kome obilje starih spisa svedoče o istoriji grada nadomak Beograda, sagrađeno je 1875. godine za potrebe mađarske vojske – za smeštaj Sedme honvedske regimente.

Između dva svetska rata tu se nalazila kasarna kralja Petra Prvog Karađorđevića. Posle Drugog svetskog rata objekat je i dalje služio za smeštaj vojske, sve do 1979. godine kada je ustupljen gradu. Među žiteljima Pančeva ovo zdanje je poznato i kao – Velika kasarna.

Zgrada je sagrađena u obliku nepravilnog ćiriličnog slova Š i oblikovana u eklektičkom duhu. Sastoji se od prizemlja i dva sprata. Na uličnoj fasadi (koja je delimično oronula) nalaze se dva rizalita sa po tri prozora na svakom spratu. U sredini zgrade je smešteno jedanaest prozora uokvirenih naglašenim natprozornim okapnicama i kasetama u parapetima. Iznad krovnog venca je mala, jednostavna atika postavljena u sredini kao ukras.

Spratovi su međusobno odeljeni istaknutim reljefnim vencima koji doprinose naglašenoj spratnosti građevine. Na užoj strani objekta su po dva prozora, a na krovu polukružne badže. Istaknuti rizaliti obrađeni su plitkom rustikom.

Inače, rekonstrukcija zgrade je obavljena posle Drugog svetskog rata. Tada je glavna fasada očišćena od dekorativnih elemenata, ali su do danas ostali sačuvani planovi iz 1931. godine sa njenim originalnim izgledom.

U merama zaštite predviđeno je očuvanje izgleda fasade, arhitektonskog sklopa i enterijera, ali i njenog gabarita, kao i izvornog oblika i nagiba krova, kompletna konstrukcija i dekorativni elementi, funkcionalne karakteristike i originalni natpisi.

Sledi i redovno održavanja kompletne zgrade: od temelja do krova, uključujući i unutrašnje instalacije, kao i izolaciju i zaštitu objekta od vlage. Neophodno je obezbeđenje pristupa zgradi iz svih pravaca kao zaštita od požara.

Ali, pod zaštitu države je stavljena i okolina spomenika, tako da je zgrada u potpunosti odeljena od ostalih stambenih objekata i zaštićena od eventualne gradnje zgrada, kuća ili postavljanja kioska.

Pod zaštitom okoline, koja je takođe važna, podrazumeva se komunalno i hortikulturno uređenje.