Spasovdan — slava Beograda

Više hiljada Beograđana tradicionalnom litijom obeležilo je gradsku slavu, Spasovdan. Taj praznik, Vaznesenje Gospodnje, za slavu grada Beograda odredio je despot Stefan Lazarević 1403. godine, kada je Beograd postao prestonica Srbije.

Posle liturgije u Vaznesenjskom hramu, zvona svih beogradskih pravoslavnih hramova najavila su prolazak svečane litije gradskim ulicama.

Po tradiciji, litija, koju je predvodio patrijarh srbski Irinej, radi molitve se zaustavljala kod Terazijske česme, kod Saborne crkve i unutar porte Vaznesenjskog hrama, gde je održan pomen stradalima u bombardovanju 1941. godine.

„Mi smo mali narod, nas jedino može spasiti i ostaviti na ovim prostorima jedinstvo. Takmičimo se da izaberemo najbolji put ka cilju, a cilj mora da bude jedan jedinstveni, onaj koji nam je Sveti Sava postavio“, poručio je patrijarh okupljenim građanima nakon liturgije.

Na čelu litije bio je i gradonačelnik Beograda, Siniša Mali, koji je ove godine domaćin slave. U Skupštinu grada uneti su kolač i žito, a gradonačelnik je zapalio sveću i čestitao građanima slavu, poželevši im puno uspeha i sreće.

„Spasovdan je gradska slava koju slave svi Beograđani, bez obzira na veroispovest, i to je tradicija koju moramo da očuvamo“, podsetio je gradonačelnik.

Od 1403. godine, uz ratne prekide, Beograđani su svečano slavili svoju slavu sve do 1946. godine, kada je tadašnja vlast prekinula litiju. Proslavljanje slave obnovljeno je 1992. godine, a svečana litija gradskim ulicama ponovo je krenula od 1993. godine.

Spasovdan je jedan od deset praznika posvećenih Isusu Hristu. Spada u pokretne praznike, praznuje se uvek u četvrtak, četrdeset dana posle Uskrsa, a deset dana pre Duhova.

Malo je poznato da je despot Stefan Lazarević, kada je Beograd proglasio prestonicom, grad posvetio Presvetoj Bogorodici, pa je glavni grad Srbije i Bogorodičin grad. Tada su ustanovljeni i gradski grb i zastava Beograda.

Povodom Spasovdana, piscu Peteru Handkeu biće dodeljeno zvanje počasnog građanina Beograda. Dobitnik tog priznanja je i ruski reditelj Nikita Mihalkov.

Senka Miloš,