Kako je moskovski Kremlj postao glavni simbol vlasti u Rusiji?

Pre više od dva veka Napoleon je planirao da uništi glavni simbol Rusije, moskovski Kremlj. Samo zahvaljujući silama prirode i stanovnicima Moskve ova tragedija je izbegnuta.

Stare ruske tvrđave, poznate pod nazivom „kremlj”, dobro su očuvane u desetinama ruskih gradova. Međutim, samo jedna od njih je postala simbol i srce nacije: tvrđava u Moskvi.

 

Fjodor Aleksejev/Wikipedia

Moskovska tvrđava nije uvek izgledala kao danas i tokom poslednjih 800 godina nekoliko puta je potpuno izmenila svoj izgled. Sve do 14. veka moskovski kneževi su živeli u drvenoj tvrđavi od ogromnih hrastovih brvana, čija veličina iznenađuje arheologe. 

 

Apolinarij Vasnecov/Muzej Moskve

Ovo drveno utvrđenje, međutim, nije moglo Moskvi da garantuje pouzdanu odbranu, pa je 1367-1368. zamenjeno tvrđavom od belog krečnjaka. Tada je Kremlj postao poznat kao jedna od najteže osvojivih tvrđava u Evropi.

 

Pjotr Verešagin /Muzej umetnosti u Jaroslavlju

Međutim, beli krečnjak nije dugovečan materijal i uskoro je počeo da se lomi. Umorni od čestih popravi Kremlja, moskovski kneževi su odlučili da ga potpuno rekonstruišu. Tako se u drugoj polovini 15. veka pojavila ona tvrđava koju poznajemo i danas. Deo po deo, kule i zidovi su rušeni i zamenjivani novim od crvene cigle. Ali sve do početka 20. veka zidine Kremlja bile su bojene u belo.

 

Jenny Bergensten/Hallwyl Museum

Za vreme političke krize početkom 17. veka Kremlj je doživeo najdužu stranu okupaciju u svojoj istoriji. Poljsko-litvanske trupe su tvrđavu držale dve godine, od 1610. do 1612. godine, pre nego što ih je konačno porazila ruska dobrovoljačka vojska.

 

Mihail Skoti/Muzej umetnosti u Nižnjem Novgorodu

Međutim, u ruskoj državi koja se ubrzano širila Moskva je vremenom ostala duboko u unutrašnjosti zemlje. Tako je Kremlj izgubio svoj vojni značaj. Svi topovi su uklonjeni, a kule su dobile dekorativnu ulogu.

 

Fjodor Aleksejev/Tretjakovska galerija

Početkom 18. veka prestonica zemlje je premeštena u Sankt Peterburg, pa Kremlj više nije bio carska rezidencija. Čelnici države vratili su se u Kremlj nakon što su boljševici 1918. godine prestonicu vratili u Moskvu.

 

Iz slobodnih izvora

Samo dvaput u istoriji sa kula Kremlja su skinute crvene zvezde. Prvi put to se dogodilo u Drugom svetskom ratu, jer su mogle da posluže kao orijentir za nemačke bombardere, a drugi put 90-ih godina, kada je reditelj Nikita Mihalkov snimao film „Sibirski berberin”.

 

Sputnik

 

Anatolij Garanin/Sputnik

Danas je moskovski Kremlj izvanredna kolekcija jedinstvenih građevina iz različitih epoha. Srednjovekovne crkve nalaze se u neposrednoj blizini grandioznih palata iz vremena Ruskog carstva i Sovjetskog Saveza.

 

Aleksej Družinjin/Sputnik

Boris Jegorov, Russia beyond