Promocija Glasa Holmije

Prisutne je pozdravio glavni i odgovorni urednik je Goran Kiković,koji je rekao: ''U vremenima poremećenog sistema vrijednosti, kad nosioci novog globalnog poretka nastoje da tradicionalne kulturne i istorijske vrijednosti potisnu u stranu i umjesto njih na vidno mjesto istaknu nešto što nema dodirnih tačaka sa urođenom duhovnom snagom i tradicionalnom kulturnom i naučnom baštinom našeg našeg naroda, grupa skromnih i vrijednih entuzijasta, okupljena oko Srbskog istorijsko-kulturnog društva „Nikola Vasojević“ odlučila je da pokrene časopis „Glas Holmije“, kako bi dala doprinos očuvanju svega naprednog, po čemu smo se kroz vjekove prepoznavali u civilizovanom svijetu. Poznato je da se nekada oblast oko ''svete'' vasojevićke planine Kom, gdje živi najveće srbsko pleme, nazivala Holmija, što nas je i opredijelilo da naš časopis štampamo pod tim imenom. Učinili smo to ubijeđeni da je upravo Kom, taj div među planinama, davao gorštačku i intelektualnu snagu srbskom narodu ovoga kraja, potrebnu da bi se opstalo na ovim prostorima i odoljelo brojnim udarima različitih zavojevača, koji su nastojali da porobe ponosno Vasovo pleme i izbrišu ga sa mape živih. Tim prije, jer je Holmiji kao državi odnosno kneževini udario temelje i jedan od najobrazovanijih Vasojevića knez Nikola Milošević Vasojević, poznat kao Nikola Konzul, koga je 30. maja 1844. godine nasilna smrt pretekla da svoju zamisao sprovede u djelo.''

Kiković je citirao riječi Miodraga-Miška Miloševića, predsjednika Upravnog odbora izdavačke kuće ''Holmija''iz Podgorice, koji je o časopisu ''Glas Holmije'' rekao:'' Odmah na početku da razriješimo pitanje riječi ''Holmija'' i izbjegnemo svako mistifikovanje. Holm je stara slovenska riječ koja je označavala brdo, planinu, pa su od nje nastali i nazivi Hum, i Kom, i dalje Humci, Zahumlje, Humska eparhija, Komovi itd. Oni koji su učili srbski jezik učili su i o pretvaranju glasa ''L'' u glas ''O''. Tako je, između ostalog, od riječi kotal nastala riječ kotao. Jedino se budal nije pretvorio ni u šta drugo-jednom budal vazda budala.

Što se tiče stvaranja države Holmije to su prije 170 godina riješili Njegoš i konzul Nikola Vasojević, na vrlo demokratski način. Našeg Nikolu proglasili su perjanici Toromani ubjedljivom većinom. Ako me sjećanje dobro služi bilo je 3:1 za njih i to je sve što ja imam o ovome da kažem.''

On je zatim kazao: Nastojimo da se između korica ovog časopisa nađe sve ono što zavređuje pažnju sa željom da, između ostalog, kao budni hronačari svoga vremena, odbranimo srbski jezik i ćirilično pismo, koje je vjekovima postojalo na ''svetim vodama'' Lima. Isto tako, težićemo da kroz pisani trag saopštimo i sačuvamo naučnu istinu o našem vjekovnom trajanju, uvijek se držeći gesla: “Budimo dobri potomci, da ne obrukamo čestite pretke“. 

On kazao ''Da je do sada je iz štampe izašlo sedam brojeva.Od juna 2012.kada je izašao prvi broj održali smo promocije u: Andrijevici,Orašcu kod Aranđelovca,Gornjem Zaostru kod Berana,Beogradu,Podgorici u organizaciji Udruženja Vasojevića ''Vaso'',Bijelom Polju,Vojvoda Stepi u opštini Nova Crnja.Časopis je prihvaćen i podržan od svih koji baštine Srpsku kulturu,istoriju i tradiciju.Primjerak časopisa košta 1 evro ,što znači da se do sada samofinansiramo i sprovodimo sopstvenu uređivačku politiku koju je Savjet usvojio na Savindan 2013.'' 

Zatim je o časopisu govorio:Branislav Otašević, Predsjednik Izdavačkog savjeta časopisa koji je izmeđuostalog rekao: ''Pokretanje časopisa „Glas Holmije“ doživljavam kao nešto značajno za kulturni život na ovim prostorima.Svojom sadržinom časopis je već izazvao pažnju i pronašao put do čitaoca. Ujedno odajem zahvalnost svim ljudima koji su, u ovim kriznim vremenima, smogli snage da uđu u ovu priču, koja sa sobom nosi veliko odicanje i određene rizike,a posebno našem uredniku Goranu Kikoviću,koji ulaže velike napore da ovaj časopis izlazi češće i da ima ovakav kvalitet. Vjerujući u onu narodnu da “Pregaocu bog daje mahove“ želim da „Glas Holmije“ doživi brojna izdanja na zadovoljstvo svih onih koji su željni duhovne hrane i sveukupnog blagostanja''. On je istakao da je :''Naša kultura je izložena klasičnom teroru.Danas u Crnoj Gori nema građanske slobode, jer se javno izgovorena riječ oštro kažnjava od strane onih koji vladaju i siju strah na ovim prostorima. Takvo nasilje je prevazišlo sve ljudske obzire i sve norme karakteristične za slobodni i demokratski svijet. Vrši se neviđeni pritisak na Srpsku pravoslavnu crkvu. Progone se sveštenici, srbski pisci, srbski jezik i ćirilica o čemu najbolje svjedoči ponuđeni obrazovni program. Falsifikuje se istorija, pojavljuju se nova slova i knjige pisane izmiš-ljenim jezikom.Na sve to uglavnom ćute naši intelektualci, ćute i roditelji, ali i univerzitetski profesori i akademici. Da bi se stvari promijenile potre-ban su veći otpor i veća odricanja. Otpor svojstven našim precima koji su uvijek znali da se suprotstave svim oblicima tiranije. To moramo shvatiti, jer više nema vremena za čekanje, ukoliko želimo da sačuvamo kulturu, ali i naš ponos i naše dostojanstvo''. 

Potom je govorio dr Žarko Leković,istoričar iz podgorice koji je između ostalog kazao:

'' Naučne i primjenjene discipline u Crnoj Gori prolaze kroz izazove u kojima se probijaju nova shvatanja, tumačenja, škole, uticaji, ideje i gledanja. To dovodi često do konfuzije i šteti nauci, pa se zato ovaj časopis, aktuelizovan vremenom naše podijeljenosti, neobavještenosti i iskrivljenosti slike o dogođenom prepoznaje ili će se prepoznavati ne samo u naučnim i publicističkim krugovima, već i u široj javnosti kao podsticaj u vaspitnom značenju i funkciji istorije i književnosti kao nauke.

Glas Holmije je časopis za književnost, istoriju i kulturu koji izlazi na srbskom jeziku i ćiriličnom pismu. Naziv časopisa je zbog toga što se nekada oblast oko vasojevićke planine Kom nazivala Holmija. Postojao je i plan jednog od najobrazovanijih Vasojevića kneza Nikole Miloševića Vasojevića da osnuje kneževinu Holmiju, ali ga je nasilna smrt pretekla da svoju zamisao sprovede u djelo.

Časopis se pojavio u vremenu kad su u Crnoj Gori tradicionalne kulturne i istorijske vrijednosti potisnute u stranu i cilj izdavača je da sačuva naučnu istinu o našem vjekovnom trajanju a samim tim i srbsko nacionalno biće i srbski identitet. Treba reći i to da je ovo jedan od rijetkih časopisa koji uvažava sud i sugestije čitalaca koji umnogome određuju pravac djelovanja Glasa Holmije.

Pod ovim imenom izlazi od juna 2012. godine i pojavljuje se u vremenu kada je zbog opšte besparice došlo do gašenja brojnih časopisa, revija, periodičnih listova, u vremenu u kome nema puno prostora za istinske pisce ili umjetnike koji se svojim radom izdižu iznad opšteg sivila. U ovim nimalo lakim okolnostima, sa praktično sopstvenim sredstvima i uz pomoć prijatelja i dobrotvora izlazi Glas Holmije koji svojom sadržinom izaziva pažnju i pronalazi put do čitalaca željnih novih saznanja.

Vrijednost ovog časopisa ne gubi ništa vremenom, naprotiv on će vremenom dobijati na aktuelnosti. Tekstovi su pisani znalački i sa puno pažnje, obiluju zanimljivim i važnim istorijskim činjenicama i dragocjenim svjedočanstvima koje prati niz priloga, fotozapisa i ilustracija urađenih na najvišem profesionalnom nivou, a koje pomažu razumijevanju teksta i u funkcionalnoj su vezi sa sadržajem. Ovako koncipiran časopis, ilustrovan vrijednim prilozima mora naići na dobar prijem kod šire kulturne javnosti, i u svakom slučaju će se čitati sa zanimanjem.

Rubrike u časopisu su naslovljene tako da sažimaju suštinu daljeg teksta i privlače pažnju čitalaca: Intervju, Putevima naše prošlosti, Jubileji, Naše umne glave, Književnost, Susret s pjesnikom, Nove knjige, Naše svetinje, Iz rada naših udruženja, Znamenite ličnosti našeg kraja, Tragom zavičajne toponimije, Sjećanja, Istraživanja, Predstavljamo, Iz Vasojevića između dva broja.

U cjelini sagledano časopis je pisan pravim književnim srbskim jezikom, temelji se na pažljivo odabranoj argumentaciji i daje nam cjelovitu predstavu raznovrsnih tema iz prošlosti. U njemu su zastupljeni književni i kritički tekstovi, popularno pisani članci i časopis je zapravo stožer progresivnih ideja i pisaca.

U rubrikama naslovljenim Naše svetinje obrađeni su manastir Đurđevi Stupovi, Srbski hramovi i toponimi u Plavskoj župi, Crkva Svetog Jovana u Šekularu, Manastir Kaludra, Manastir Šudikova... Rubrike Jubileji bile su posvećene između ostalog – 100 godina donjoržaničke bune, 120 godina Andrijevičke biblioteke, Boju na Šekularu 1876, 150 godina Rudeške bitke, 100 godina od oslobođenja Berana od turskog ropstva 1912/2012, Posjeti kralja Aleksandra 1925, Dva vijeka Petra II Petrovića Njegoša.

U časopisima Glasa Holmije predstavljene su i umne glave Pavla Čubrovića – prvog doktora nauka iz Vasojevića, prote Miloša V. Velimirovića, književnika,putopisca i etnologa, Milutina Đurišića – profesora, doktora medicinskih nauka i akademika, a takođe su predstavljene i znamenite ličnosti iz Vasojevića – Toma Joksimović, poslanik iz Berana, Milan Cimbaljević, solunski borac, Bogdan Obradović, poslanik iz Gornjih Sela, Bogdan Lalević, učitelj, sveštenik, Aleksandar Bojović – protojerej,stavrofor, Todor Lekić narodni pametar, Dr Radoslav – Jagoš Vešović, Golub Trifunović, junak sa Police i mnogi drugi.

Zabilježeni su i razgovori koje je vodio Goran Kiković, glavni i odgovorni urednik „ Glasa Holmije“ sa Branislavom Otaševićem, predsjednikom Udruženja srbskih književnika u otadžbini i rasejanju, primarijusom doktorom Raslavom – Ćirom Babovićem, generalom dr Lukom Kastratovićem – predsjednikom Udruženja Vasojevića u Beogradu, Veljkom Račićem – predsjednikom Centra za razvoj i unapređenje prijateljstva Crne Gore i Srbije iz Podgorice, sa Branislavom Vešovićem predsjednikom Srbskog kulturnog centra „Župan Prvoslav“ iz Berana...

Čini mi se posebno zanimljivom rubrika Tragom zavičajne toponimije u kojoj su prezentirani radovi Petra Čukića, Miloša Gojkovića, Miša Bojovića, Mihaila Perovića, Zorana Vulevića...

Naravno, ovo je samo dio onoga što se može naći na stranicama ovog vrijednog časopisa, naučno utemeljenog i moderno koncipiranog, sa tendencijom da se i dalje postepeno modernizuje, a konačan sud o njemu će svakako dati sve brojnija čitalačka publika. U svakom slučaju pokretanje časopisa Glas Holmije je nešto što je značajno za kulturni život na ovim prostorima i nadam se da će doživjeti još mnogo izdanja na zadovoljstvo svih poštovalaca pisane rječi.'' Istakao je na kraju Leković.Prisutne je svojim pjesmama pozdravio pjesnik David Lalić ,član Izdavačkog savjeta časopisa. 

David Lalić