Preko vetra do struje

Nikšić - Ratko Jovović, bivši radnik nikšićke Željezare, na svom imanju u mestu Mostainje, dva kilometra od Nikšića, napravio je vetrenjaču. Njena visina premašuje osam metara, elise su duge pet, i ona proizvodi struju od šest kilovata, što je sasvim dovoljno za potrebe njegovog domaćinstva. Vetrenjaču je postavio na idealno mesto, tamo gde vetrovi duvaju sa severa i juga.
- Trebalo mi je dosta vremena za njenu montažu, ali uz mnogo dobre volje u tome sam uspeo. Za rad vetrenjače dovoljan je vetar koji duva brzinom od pet, ali efektivno radi kada njegova brzina premaši 10 metara u sekundi. Po potrebi koristim ovaj izvor električne energije - kaže Jovović.
On je detaljno proučio područje nikšićke opštine koje se, pokazalo idealnim za korišćenje energije vetra, odnosno izgradnju vetrenjača. Naime, tokom godine u Nikšiću je najmanje 180 vetrovitih dana. Vetrenjače ovog tipa ne samo što su pouzdane već i ne zagađuju životnu sredinu.

Prema kazivanju našeg sagovornika, u vetrenjaču je ugradio generator i elise koje je sam napravio od aluminijuma i ojačao čeličnim profilima. One se uz jači vetar u jednoj minuti okrenu stotinu puta, a vetrogenerator čak 2.200 puta. Naročito kada duva severni vetar sa planine Vojnik, ili jugo od Budoša.

Ni gromovi ni udari vetra ne mogu da naškode Ratkovoj vetrenjači. Ova grdosija je postavljena iznad njegove kuće, na stenovitoj podlozi.

Na korišćenje obnovljivih izvora, odnosno izgradnju malih hidroelektrana i vetrenjača, akcenat je stavljen i u razvojnoj strategiji Elektroprivrede Crne Gore. Vetrenjača Ratka Jovovića, koja je počela da radi još 2002, prva je i jedina privatna u Crnoj Gori.

Onu koju je država, odnosno AD Elektroprivreda Crne Gore, 2005. montirala na Ilinom brdu, dar vlade Holandije vredan oko milion evra, spržio je grom. Nedavno je srušena njena konstrukcija a delovi će, najverovatnije, završiti u pećima nikšićke Željezare.