Zločin SAD u agresiji protiv Vijetnama

Naučnik u borbi protiv nuklearne opasnosti. Ovako stručnjaci definišu rad engleskog filosofa Bertrana Rasela. Društveni pregalac, logičar i matematičar je bio prvi naučnik koji je analizirao i otkrio krivce za žestoke sukobe između SAD i Vijetnama – najveći oružani konflikt posle Drugog svetskog rata. 2. maja 1967. godine Međunarodni privatni tribunal pod rukovodstvom Bertrana Rasela je proglasio SAD krivcem za agresiju prema Vijetnamu.

Britanski filosof i društveni poslenik Bertran Rasel je 1966. godine osnovao privatni tribunal koji je istraživao vojne zločine u Vijetnamu. Cilj je bio da se otkrije da li je vlada SAD počinila akt agresije u skladu s međunarodnim pravom. Da li su u Vijetnamu bombrdovani pre svega civilni ciljevi, posebno bolnice, škole i brane.

Događaji u Vijetnamu 50-60-ih godina su istovremeno predstavljali građanski rat između političkih snaga Vijetnama i oružanu borbu protiv američke okupacije. Dugo vremena mirno ujedinjenje zemlje nije donosilo nikakve rezultate, zbog čega je stvoren aktivan ustanički pokret. 1965. godine na inicijativu SAD, on je prerastao u međunarodni konflikt. Vašington je želeo da napadne sajgonski režim i da zadrži Južni Vijetnam pod svojom kontrolom.

U oktobru 1965. godine vojska SAD je prešla u prvi veliki napad. 700 hiljada vojnika, 2500 hiljada aviona i helikoptera, 1500 tenkova i 1200 oruđa i sredstava za masovno uništavanje: otrovni gasovi, fosfor i bojni otrovi. Neprekidno finansiranje rata u Vijetnamu je pomoglo – SAD su trpele poraz za porazom, broj žrtava se povećavao. U toku celog rata SAD su izgubile preko 58 hiljada ljudi, Južni Vijetnam – 250 hiljada, gubici Severnog Vijetnama su – preko milion vojnika i preko tri miliona civila.

Lažni sindrom pobednika je pomutio zdrav razum i američka samouverenost je bila poljuljana, smatra doktor istorijskih nauka Aleksandar Sagomonjan:

- Amerikanci nipošto nisu očekivali ovakvu reakciju od Vijetnamaca. Bili su apsolutno sigurni u to da će lako pobediti. Pokrenuli su praktično svu moć svojih oružanih snaga. Da su znali šta će biti dalje, naravno, pokušali bi da reše stvari na drugačiji način. Bili su apsoluto sigurni u pobedu. O tome su govorili svi američki generali koji su planirali ovu vojnu kampanju. Čudno je da nisu to predvideli, zato što su vrlo kratko pre ovog rata vijetnamske oružane snage nanele strašan poraz Francuzima. Oni ga zovu „vijetnamski Staljingrad“ pri Bjen Bu Fu iz 1954. godine:

Osnivajući međunarodni tribunal Bertran Rasel ga je smatrao početkom moralnih promena na Zapadu: krvoproliće, koje se činilo hladne glave, trebalo je da bude odlučno osuđeno. Zaključci tribunala o Vijetnamskom ratu su bili sledleći: odgovornima za to što se situacija nije mirno razvijala proglašene su Sjedinjene Države koje su težile dominaciji u regionu i sistemtski su kršile Ženevski sporazum iz 1954. godine. Takođe je istaknuto da aktivnosti SAD potpadaju pod član Nirnberškog tribunala i da podležu jurisdikciji međunarodnog prava.

Nažalost, tribunal i njegove presude nisu imali bitniju ulogu. Amerika je došla do nekih zaključaka, ali ne zadugo, ističe Aleksandar Sagomonjan.

- Veoma dugo vremena Amerikanci su imali takozvani vijetnamski sindrom. Ovaj sindrom se osećao do 1991. godine. Ali Amerikanci su ga prevladali za vreme rata u zalivu protiv Iraka. Tada počinju apsolutno drska dejstva američke strane, ponovo su poverovali u svoju nepogrešivost. Iako su već trpeli ozbiljne poraze, na primer, u Somaliji. Ali, oni kriju ove poraze i u Avganistanu, i u Iraku, i ovi porazi zasad nisu prerasli u kompleks. Apsolutno sam ubeđen da će se kod njih u najbližoj perspektivi pojaviti još jedan kompleks.

Kako ističu stručnjaci, vijetnamski rat je predstavljao probu za rat u Persijskom zlivu. Ali, Vijetnam i Irak ni iz daleka nisu jedine zemlje u kojima su primenjene krajnje okrutne mere i u kojima su SAD pokušavale da sprovode svoju politiku. Uslediće Jugoslavija, Avganistan i Sirija, kao i pokušaji da se svoja volja diktira na postsovjetskim prostorima.

Dijana Goršečnikova,

Pročitajte takođe Hemijski napadi: SAD su zaboravile zločine koje su počinile u Vijetnamu