Borba protiv kravljeg ludila: šta imaju sa tim muzičari

Violine sa strunama od kravljih creva potpale su pod zabranu koju su uveli evropski činovnici u borbi protiv kravljeg ludila. Na takvim instrumentima tradicionalno se izvodi muzika epohe baroka.

Muzičari pozivaju na uzbunu. Dela Hendla, Vivaldija, Baha, verovatno će u bliskoj budućnosti prestati da se izvode onako kako su zaveštali veliki kompozitori. Radi se o strogim sanitarnim normama koje je EU uvela pre 10 godina za vreme masovne epidemije ludih krava. Sunđerasta encefalopatija ili kravlje ludilo bolest je koja dovodi do nepovratnih promena u velikom mozgu zaraženih životinja. Oboljenje je prvi put bilo otkriveno u Velikoj Britaniji 1986. godine. Samtra se da je bolest bila izazvana time što se stoka hranila samlevenim kostima infciranih životinja, između ostalog ovaca. Na čoveka se bolest prenosi preko mesa obolelih životinja, što često dovodi do smrtonosnog ishoda – već je otkriveno preko 200 smrtnih slučajeva. Od kraja 80-ih kravlje ludilo je bilo pronađeno kod više od 170 hiljada grla krupne rogate stoke u Velikoj Britaniji. Bolest je takođe otkrivena kod više stotina krava u Irskoj, Francuskoj, Portugaliji, Švajcarskoj, Španiji, Nemačkoj. Treba reći da se sva buka oko kravljeg ludila već prilično zaboravila u ovim zemljama. Pa i ljubitelja krvavih bifteka teško da ima manje.

A muzičari koji izvode klasiku nisu ni pretpostavljali da će slučaj kravljeg ludila dobiti za njih ružan obrt. Dela Hendla i Baha izvode se već 200 godina, i sve je reklo bi se bilo normalno. A sada strune od kravljih creva treba menjati. Ili odustati od klasičnog muzičkog nasleđa. Prvo je EU izašao u susret muzičarima i dozvolio vodećim proizvođačima muzičkih instrumenata u Evropi da privremeno nastave sa radom. Ali 2009. godine pravila su pooštrena. I najpoznatijem proizvođaču prirodnih struna u Evropi, fabrici Akvila Korde iz Italije, stavili su do znanja da je vreme za izradu takvih struna isteklo i da se neće obnavljati. Fabrika u potpunosti prelazi na proizvodnju najlona. Isto tako su postupile i manje poznate firme. Proizvođači struna objašnjavaju činovnicima da preduzimaju sve mere predostrožnosti. Mateirijal od kojeg se proizvode strune pere se i izbeljuje u hemijskom sastavu i ne predtavlja opasnost po zdravlje čoveka. Ali čak ako od materijala zaražene krave naprave strune, muzičar, kako bi se zarazio, morao bi, ne čudite se, da ih pojede, po tome nekoliko metara. Očigledno da su muzičari koji jedu strune nešto neobično. Tako nešto se može zamisliti samo na platnima Salvadora Dalija.

Činovnici EU su izgleda bili previše marljivi. Težnja da se sve što okružuje čoveka smesti u prokrustovu postelju instrukcija, pravila, metodičkih razrada, ponekad dovodi do začuđujućih rezultata. Muzičari su već prirpemili peticiju šefu Evropske komisije Žozeu Manuelu Barozuu sa zahtevom da ukine zabranu. Potpisalo se 1700 ljudi. A u međuvremenu izvođači Baha kupuju u prodavnicama poslednje partije struna od kravljih creva.